TAGS-AT E JAVËS

Rajoni dhe Bota13 Shtator 2023, 19:57

Amendamenti 14, “thembra e Akilit” që mund të ndalojë rizgjedhjen e Donald Trump si president

Shkruar nga Pamfleti

Amendamenti 14, “thembra e Akilit” që mund të ndalojë

Hartuesit e Amendamentit të 14-të besonin se rikthimi në pushtet i atyre që ishin përpjekur të përmbysnin rendin e vendosur do të çonte në "fundin e kombit dhe të demokracisë...

Ndaloni Donald Trumpin me çdo kusht. Sa më shumë të formësohet mundësia që zgjedhjet presidenciale të 2024-ës në SHBA po përgatiten të bëhen një përsëritje të atyre të 2020-ës, aq më shumë një pjesë e shoqërisë amerikane, jo domosdoshmërisht e lidhur me Partinë Demokratike, pyet veten se si të parandalojë kandidaturën e miliarderit. Sidomos në dritën e problemeve të tij ligjore.

Perspektiva u hap nga profesorët konservatorë të universitetit William Baude dhe Michael Stokes Paulsen, të cilët në një artikull të botuar në University of Pennsylvania Law Review argumentuan se Amendamenti i 14-të nuk do ta lejonte ish-presidentin të kandidonte për Shtëpinë e Bardhë.

Për të kuptuar më mirë këtë çështje, duhet të bëjmë një hap prapa. Kushtetuta e SHBA-së përcakton në mënyrë eksplicite kërkesat që një qytetar të jetë në gjendje të kandidojë për postin më të lartë të parashikuar nga yjet dhe vijat e demokracisë: të jetë të paktën 35 vjeç, të jetë i lindur në tokën amerikane dhe të jetë rezident në vend për më shumë se 14 vjet. Këtyre i shtohet edhe ndalimi i një mandati të tretë si president.

Në teori, çështjet ligjore të Trump nuk do të dukeshin të mjaftueshme për ta skualifikuar atë nga kandidimi për postin federal. Megjithatë, këtu hyn në lojë seksioni tre i amendamentit të 14-të të kartës kushtetuese, i miratuar pas luftës civile, i cili ndalon këdo që ka marrë pjesë në kryengritje ose ka ofruar "ndihmë" për rebelët, të kandidojë për poste të larta.   

Baude dhe Paulsen, studiues kushtetues dhe anëtarë të organizatës konservatore të mendimit Federalist Society, kanë studiuar gjerësisht Amendamentin e 14-të dhe kanë arritur në përfundimin se Trump nuk mund të kandidojë për president "nëse dy të tretat e Kongresit nuk i japin atij amnisti për sjelljen e mbajtur nga ai më 6 janar".

Referenca ka të bëjë me rolin e luajtur nga ish-presidenti në ngjarjet që çuan në sulmin ndaj Kapitolit në ditën e certifikimit të rezultateve të zgjedhjeve të vitit 2020. Në fillim të gushtit, prokurori special Jack Smith mori aktakuzën e manjatit me akuza për mashtrim kundër Shteteve të Bashkuara, pengim i një procesi zyrtar të qeverisë, konspiracion për ta penguar atë dhe shkelje të të drejtave civile të qytetarëve amerikanë. Dy idealistë vunë në dukje se kishte më shumë vdekje dhe lëndime nga ngjarjet e janarit 2021 sesa kishte në Betejën e Fort Sumter që nisi Luftën Civile në 1861.

Ndërkohë, disa ekspertë të tjerë ligjorë kanë përqafuar tezën e Baude dhe Stokes. Midis tyre, Laurence Tribe dhe J. Michael Luttig botuan një artikull në lidhje me këtë çështje në revistën The Atlantic. Tribe tha gjithashtu për CNN se hartuesit e Amendamentit të 14-të besonin se rikthimi në pushtet i atyre që ishin përpjekur të përmbysnin rendin e vendosur do të çonte në "fundin e kombit dhe të demokracisë". Edhe nëse ky përfundim nuk ndahet nga i gjithë komuniteti ligjor, Luttig pohon se Gjykata e Lartë madje mund të shprehë mendimin e saj për pranueshmërinë e Trump përpara zgjedhjeve paraprake.

Javët e fundit, debati mbi Amendamentin e 14-të është zhvendosur nga bota akademike në botën politike. Tim Kaine, një senator demokrat dhe ish-kandidat për zëvendëspresident në vitin 2016, së bashku me Hillary Clinton, tha se i konsideronte bindëse arsyet që mund të çonin në përjashtimin e Trump nga fushata zgjedhore. Sekretarët e shtetit në Florida, Ohio, Wisconsin, New Hampshire, New Mexico, Arizona, Michigan dhe Kolorado kanë marrë tashmë kërkesa nga qytetarët dhe grupet aktiviste për të shqyrtuar skualifikimin e manjatit nga gara për president.

Trump e përcaktoi diskutimin e ndezur për Amendamentin e 14-të si "të pakuptimtë" dhe "ndërhyrje në zgjedhje", duke përsëritur tezën e votave të manipuluara në një intervistë radiofonike. Në fakt, ish-presidenti përsëriti se i mundi dy herë kundërshtarët e tij, por se në vitin 2020 kundërshtarët e tij “mashtruan keq”. Një akuzë ndaj Partisë Demokratike dhe Joe Biden, e ndarë nga një pjesë e rëndësishme e elektoratit.

Sipas një  sondazhi të fundit të kryer nga NBC News/Des Moines Register, 51% e të intervistuarve u regjistruan në grupet republikane në Iowa besojnë, pa prova të besueshme, se manjati është fituesi legjitim i zgjedhjeve të fundit. Me këto premisa, rruga për në Shtëpinë e Bardhë premton të jetë më e gjatë dhe më e pamëshirshme se kurrë./Përshtati “Pamfleti” nga “InsideOver”

trump shba

Lini një Përgjigje