FLASH
Shkruar nga Pamfleti
Dollari amerikan vazhdon të bjerë. Vendimi i Donald Trump mbi tarifat po minon besimin në monedhën që përbën mbi gjysmën e rezervës valutore globale.
Krahasuar me frangën zvicerane, dollari është në nivelin më të ulët që nga viti 2011. Këto janë faktet më të rëndësishme për dollarin.
Dollari mund të përdoret për të paguar në shumë vende
SHBA emeton vetëm monedhën e saj. Por dollari është monedha zyrtare në shumë vende dhe rajone. Këto përfshijnë Ekuadorin, El Salvadorin, Kamboxhia, Liberinë, Ishujt Marshall, Mikronezinë, Timorin Lindor, Palau, Panamanë dhe Zimbabven.
Disa nga këto vende kanë një monedhë kombëtare përveç dollarit. Për më tepër, dollari përdoret jozyrtarisht në shumë vende, për shembull kur monedha e tyre nuk është më e përshtatshme si rezervë vlere për shkak të hiperinflacionit.
Meqë ra fjala, fakti që një monedhë quhet dollar nuk do të thotë se ka të bëjë me dollarin amerikan. Perandoria Britanike përdorte gjithashtu dollarë në koloni. Dollari australian dhe dollari kanadez, për shembull, ende dëshmojnë për këtë sot.
Disa monedha janë të lidhura me dollarin
Disa vende dhe rajone i kanë lidhur monedhat e tyre me dollarin ose lejojnë vetëm luhatje të vogla në kursin e këmbimit. Për shembull, shtetet e Karaibeve të Barbados dhe Bahamas ose Jordania dhe Hong Kongu.
Këtu përfshihen edhe pesë shtetet arabe prodhuese të naftës, Arabia Saudite, Emiratet e Bashkuara Arabe, Katari, Omani dhe Bahreini. Kina, nga ana tjetër, braktisi lidhjen e dollarit të monedhës së saj kombëtare, Renminbi, në vitin 2015 në favor të një shporte valutore.
E gjithë bota ka nevojë për dollarë
Roli më i rëndësishëm i dollarit qëndron në faktin se konsiderohet si monedhë rezervë. Sipas Fondit Monetar Ndërkombëtar, bankat e ndryshme qendrore mbajnë rreth 6.6 trilionë dollarë amerikanë në rezerva valutore. Kjo është më shumë se gjysma e totalit të rezervave valutore globale – domethënë 54 për qind.
Falë dominimit të dollarit, SHBA mund të marrë shumë më tepër borxhe se vendet e tjera. Bankat qendrore të huaja vazhdimisht i japin hua SHBA-së duke blerë bono amerikane. Kreditorët më të mëdhenj të SHBA-së janë Japonia dhe Kina . Zvicra gjithashtu ka 300 miliardë dollarë borxh amerikan.
Për më tepër, dollari është monedha më e rëndësishme për tregjet financiare dhe të mallrave. Tregtimi i naftës zgjidhet në dollarë. Në këtë mënyrë, kursi i këmbimit të dollarit ndikon, për shembull, në çmimin e benzinës në mbarë botën.
Dollari dikur vlente shumë më tepër
Edhe pse dollari konsiderohet një monedhë e qëndrueshme, ai ka humbur vlerën në krahasim me shumë monedha të tjera. Në vitin 1970, një dollar vlente mbi 4 franga. Zhvlerësimi është i dëshiruar nga SHBA, në mënyrë që eksportet amerikane të kenë një shans në tregun botëror.
Në vitin 1985, vendet e G5, Gjermania, Franca, Britania e Madhe, Japonia dhe SHBA ranë dakord në Marrëveshjen Plaza për të dobësuar dollarin. Trump po mbështetet gjithashtu në një dollar më të dobët sot për të ulur deficitin tregtar dhe për të rikthyer industrinë në SHBA.
Por presidenti amerikan nuk duhet ta teprojë. Kur besimi në dollar bie, kërkesa për dollarë jashtë bie dhe bëhet më e vështirë për Shtetet e Bashkuara të marrin borxh të ri. Ky shqetësim ishte një nga arsyet pse Trump pezulloi tarifat e tij të reja për 90 ditë javën e kaluar.
Pavarësisht humbjes së besimit, asnjë zëvendësim nuk është në horizont
Monedha e dytë më e rëndësishme në botë është euro. Ajo përdoret gjithashtu si rezervë valutore dhe përbën rreth 20 për qind të rezervave valutore globale. Euro gjithashtu luan violinën e dytë pas dollarit në transaksionet financiare.
Megjithatë, euro nuk ka arritur ende të paraqesë një kërcënim për dollarin. Që nga kulmi i saj prej 1.60 euro për dollar në vitin 2008, euro ka humbur rreth një të tretën e vlerës së saj. Në terma afatgjatë, tregjet financiare i besojnë euros edhe më pak se dollari. Koha do të tregojë nëse kjo do të ndryshojë me luftën tarifore të Trump. /Përshtati Pamfleti/
Lini një Përgjigje