FLASH
Shkruar nga Pamfleti
Largimi i Starmer zgjidh problemin e një lideri jopopullor, por pa një alternativë të qartë politike, pasardhësi i tij nuk do të ketë fat më të mirë
Partia Laburiste ka kaluar pjesën më të madhe të vitit të fundit i paralizuar nga frika të kundërta. Frika e deputetëve për t’u përballur me zgjedhësit me Keir Starmer si kryeministër është mbajtur nën kontroll nga stepja për të nisur procesin e zëvendësimit të tij. Ata e dinë se kryeministri është një barrë elektorale; po ashtu e dinë se elektorati nuk i sheh me sy të mirë partitë kaotike e “mbretvrasëse”, që ekspozojnë përçarje dhe grindje fraksionesh në një kohë kur supozohet se duhet të qeverisin vendin.
Deri tani, pakënaqësia ndaj drejtimit të Starmer ishte neutralizuar nga hezitimi për të marrë pjesë në një garë që mund ta zëvendësonte me dikë edhe më të dobët. Zgjedhjet lokale dhe ato devolutive të javës së kaluar ndryshuan krejt llogaritë. Deputetët e Labour tashmë kanë prova të pakundërshtueshme se partia po shkon drejt një katastrofe elektorale në shkallë kombëtare. Një numër gjithnjë e më i madh beson se kjo prirje nuk do të ndryshojë nëse lideri mbetet i njëjti.
Rezultatet ishin katastrofike sipas çdo standardi, por ky nuk ishte faktori i vetëm që nxiti kërkesat nga deputetët e thjeshtë për largimin e Starmer apo valën e dorëheqjeve në nivelet drejtuese. Reagimi i kryeministrit mishëroi pikërisht tiparet që kolegët e tij i konsiderojnë irrituese në stilin e tij të drejtimit. Ai mori përgjegjësi për shkatërrimin elektoral të Labour, por në një mënyrë më shumë sfiduese sesa të përulur.
Në një intervistë gjatë fundjavës, Starmer deklaroi se synon të qëndrojë një dekadë në Downing Street. Në një fjalim të hënën, ai e paraqiti verdiktin dërrmues të votuesve ndaj dy viteve të qeverisjes së Labour si pjesë të zakonshme të kurbës së vështirë të mësimit për kryeministrat e rinj. Sipas tij, zgjidhja për frustrimin publik nuk ishte ndryshimi i drejtimit, por vazhdimi i kursit aktual me më shumë urgjencë. Ai tha se “ndryshimi gradual nuk mjafton”, ndërsa në të njëjtën kohë tregoi, përmes premtimeve të pjesshme dhe të kushtëzuara, se ndryshimet graduale janë e vetmja monedhë politike që zotëron.
Mangësia u pa më qartë te tema e Brexit. Kryeministri foli ashpër për pasojat e tij. Ai kritikoi Nigel Farage për shmangien e përgjegjësisë lidhur me një listë premtimesh euroskeptike të pambajtura. Premtoi rikthimin e Britanisë “në zemër të Europës”. Këto janë gjëra që ai mund t’i ketë besuar gjatë kohës në opozitë, por që nuk i tha gjatë fushatës elektorale që e solli në pushtet. Tani, në atë që u paraqit si një moment çlirimi retorik, ai sërish nuk arriti të premtojë se do të hiqte dorë nga “vijat e kuqe” – pa anëtarësim në tregun e përbashkët dhe pa bashkim doganor të cilat e mbajnë Britaninë në periferi ekonomike të kontinentit të vet.
Starmer tha se përpjekja për të rikthyer shpresën dhe sigurinë në vend pas marrjes së pushtetit kishte zbuluar nevojën për “një përgjigje më të madhe nga sa kishim parashikuar në vitin 2024”. Përdorimi i shumësit është domethënës. Kush janë “ne” në këtë analizë? Deputetët e Labour nuk e kanë vënë kurrë në dyshim madhësinë e sfidës. Shumë prej tyre mendonin se programi elektoral me të cilin dolën para votuesve ishte tepër i vakët, por u bindën ose u detyruan të pranonin ambicie modeste si çmimin për të siguruar votuesit se Starmer kishte neutralizuar impulset radikale të partisë. Duke parë historinë e dështimeve të liderëve opozitarë të Labour për të hyrë në Downing Street me rrugë të tjera, kjo dukej si një marrëveshje e mirë. Fitorja e rrallë plebishitare më pas dukej se e konfirmoi këtë strategji.
Nëse ka ekzistuar ndonjëherë një përkufizim i “Starmerizmit” ndonëse vetë kryeministri ka këmbëngulur se një term i tillë nuk ekziston ai qëndron pikërisht te kjo llogaritje. Ishte bindja se Britania ishte dobësuar nga një qeverisje e djathtë inkompetente dhe dogmatike, e cila ishte kundërshtuar në mënyrë joefektive nga një opozitë e majtë jorealiste dhe fanatike. Nëse problemi ishte polarizimi ideologjik, atëherë zgjidhja duhej të ishte pragmatizmi i vendosur në qendër.
Ndryshimi që kërkonin votuesit mund të mishërohej, kështu, nga një kryeministër i zymtë, por serioz, i cili do t’i përkushtohej qeverisjes me fokus të përpiktë në zgjidhjen e problemeve. Mbrojtësit e paktë që i kanë mbetur Starmer thonë se këto janë cilësitë e duhura dhe tragjikisht të nënvlerësuara në një epokë kur politika shihet me përbuzje dhe zemërimi publik ushqehet pa pushim.
Kritikët më dashamirës pranojnë se Starmer është një shërbyes publik korrekt, por vërejnë se një pragmatist i zellshëm duhej të kishte ndërtuar një program më të plotë qeverisës që në opozitë. Ishte naivitet, në rastin më të mirë, të besohej se thjesht zëvendësimi i ministrave të këqij konservatorë me ministra të mirë laburistë do të mjaftonte për të çliruar potencialin e administratës shtetërore dhe për të prodhuar politika të mira.
Gjykimi më i ashpër është se projekti i Starmer e shndërroi pragmatizmin në fetish elektoral, duke lënë politikën reale në plan të dytë; se shmangia e pyetjeve të vështira si financimi i shërbimeve publike apo riparimi i dëmit të Brexit u kthye në ndalim të mendimit për përgjigjet; dhe se vendosmëria për të spastruar Labour nga trashëgimia e Jeremy Corbyn u shndërrua në një obsesion fraksional që e etiketonte çdo kundërshtim si “e majtë toksike”.
Shumica dërrmuese e deputetëve donin me dëshpërim ta mbështesnin liderin e tyre. Por ata kanë pasur vështirësi të kuptojnë se ndaj çfarë po tregojnë besnikëri, kur manovra më e zakonshme e qeverisë është kthesa e vazhdueshme në politika, kur mandati fiskal është vendosur sipas parametrave të zgjedhur nga qeveria e fundit konservatore dhe kur politika e emigracionit tingëllon si një homazh i pakëndshëm ndaj Nigel Farage.
Nëse ministrat nuk arrijnë të artikulojnë me bindje qëllimin e qeverisë së tyre, nuk është çudi që votuesit kërkojnë diku tjetër qartësi politike dhe konfirmim të pakënaqësive të tyre.
As stili monoton i Starmer nuk ndihmon. Por komunikimi i dobët shpesh është simptomë e politikave të paqarta dhe e një qëllimi të pasigurt. Ai mund të kishte qenë një komunikues më bindës nëse do ta kishte ditur qartë se çfarë mesazhi donte të përcillte.
Në opozitë, ai e përmblodhi gjithçka me një fjalë të vetme: “ndryshim”. Ishte e lehtë të nisej ky proces, por e vështirë të provohej me përmbajtje reale. Çdo meritë që kryeministri i ri fitoi thjesht sepse “nuk ishte konservator” u konsumua sapo hyri në Numrin 10. Që nga dita e parë, pjesa më e madhe e medias londineze e trajtoi qeverinë e Labour jo si një shprehje legjitime të vullnetit demokratik, por si efekt anësor i dëshirës së votuesve për t’u çliruar sa më shpejt nga konservatorët.
Çdo skandal dhe çdo gabim e zbehu ndjesinë e ndryshimit nga regjimi i vjetër. Starmer kishte qenë një enë bosh ku votuesit kishin projektuar shpresat për rilindje. Pa krijuar momentum në ndonjë drejtim të qartë, ai më pas u kthye në depozitën e gjithë zemërimit të grumbulluar ndaj politikanëve që premtojnë gjithçka dhe nuk realizojnë asgjë.
Kjo ndihmon të kuptohet intensiteti i zemërimit që aktivistët e Labour hasën ndaj liderit të tyre gjatë fushatës një urrejtje helmuese që trondit edhe deputetët më të zhgënjyer. Ajo nuk ka asnjë ngjashmëri me kritikat më të buta ndaj Starmer si një burrë shteti i ndershëm, aftësitë administrative të të cilit janë sabotuar nga mungesa e një vizioni të qartë politik.
Për një parti që sheh përballë mundësinë e asgjësimit politik, ka pak rëndësi nëse përbuzja e votuesve ndaj liderit të saj është e padrejtë, për sa kohë ajo duket e pakthyeshme. Refuzimi i Starmer për të pranuar se ai vetë është problemi, duke ofruar më shumë nga vetja si zgjidhje, është një faktor kryesor që po i shndërron dyshimet private në kërkesa publike për ndryshim drejtimi. Rezervat e fundit të vullnetit të mirë janë konsumuar nga ndjesia se kryeministri është tepër i lidhur me imazhin që ka për veten si njeri parimor. Ajo që ai paraqet si detyrë qytetare për të vazhduar shërbimin ndaj vendit, për shumëkënd duket si strehim në mohimin arrogant të realitetit.
Shumë nga paraardhësit e tij kanë përfunduar në të njëjtin vend. Intensiteti ekstrem i detyrës krijon shpesh një lloj mendjemadhësie te ata që e ushtrojnë, duke i bërë të besojnë se askush tjetër në radhët e tyre nuk mund ta përballojë atë rol. Shpesh ata kanë pasur të drejtë. Politika britanike e viteve të fundit ofron mjaft shembuj se si nuk duhet të qeverisë një kryeministër.
Kandidatët që tashmë po manovrojnë në hije për të marrë drejtimin e ardhshëm të Labour duhet të besojnë se për ta do të jetë ndryshe. Ky vetëbesim është pjesë e psikologjisë së ambicies që i shtyn njerëzit drejt majës. Edhe Starmer e kultivoi këtë bindje si lider opozite, duke parë tre kryeministra konservatorë të dështonin njëri pas tjetrit. Ai besoi se mund të ishte ndryshimi që kërkonte vendi. Nuk mjaftoi. As afër nuk shkoi. Atëherë, çfarë mungonte? Kur nisi të shkojë gjithçka keq?
Heqja e Keir Starmer është një zgjidhje për problemin e të pasurit Keir Starmer si lider. Asgjë më shumë. Nuk është diagnozë për atë që i ka munguar vendit dhe as vizion për destinacionin ku duhet të arrijë Britania. Kushdo që mendon ta zëvendësojë duhet të ketë guximin t’i artikulojë këto gjëra që tani. Duhet të argumentojë për një garë lidershipi duke paraqitur një alternativë të besueshme. Përndryshe, i vetmi çmim i suksesionit do të jetë të bëhesh fytyra e re e të njëjtit problem të vjetër./Përshtati "Pamfleti", nga "The Guardian"
Lini një Përgjigje