FLASH
Shkruar nga Pamfleti
Qindra njerëz kanë vdekur duke kërkuar ushqim që kur shpërndarja u mor përsipër nga Fondacioni Humanitar i Gazës në maj. Por palestinezët që përballen me uri ekstreme nuk kanë zgjidhje tjetër veçse të marrin përsipër rrezikun...
Aed Jamal e dërgon mesazhin menjëherë pasi kthehet, në tendën e tij në kampin e zhvendosur al-Mawasi në jugperëndim të Gazës, duarbosh nga një pikë shpërndarjeje ndihmash. "Tanket erdhën dhe filluan të qëllonin. Tre djem pranë meje u martirizuan", thotë 36-vjeçari, i cili ka katër fëmijë.
Në vijim ai shton "nuk mora asgjë, vetëm dy kuti bosh."
Udhëtimi i Jamalit përfshinte një ecje të gjatë nga një ish-lagje banimi e shembur nga forcat izraelite dhe e shndërruar në një nga katër qendrat e militarizuara të shpërndarjes së ndihmës të drejtuara nga Fondacioni Humanitar i Gazës (GHF), i cili ka selinë në Delaware të SHBA-së.
Vendet e GHF-së, Tal al-Sultan, lagjja saudite, Khan Younis dhe Wadi Gaza, ndodhen në zona evakuimi, që do të thotë se civilët që kërkojnë ushqim duhet të hyjnë në zonat nga të cilat janë urdhëruar të largohen. Sipas faqes së Facebook-ut të GHF-së, vendet mbeten të hapura vetëm për 8 minuta në të njëjtën kohë, dhe në qershor mesatarja për ishte 11 minuta. Këta faktorë kanë çuar në akuza nga OJQ-të se sistemi është i rrezikshëm që nga vetë dizajni. Shefi i UNRWA-s, Philippe Lazzarini, ka thënë se “i ashtuquajturi mekanizëm është një kurth vdekjeprurës që kushton më shumë jetë sesa shpëton”.
Sistemi favorizon më të fortët, kështu që kryesisht janë burrat që udhëtojnë përgjatë rrugëve të caktuara. Pastaj ata presin, shpesh me orë të tëra, që të hapet një qendër. Së fundmi, ka një vrapim drejt qendrës së zonave dhe një nxitim për të kapur një kuti.
Në çdo fazë, ata që kërkojnë ndihmë kalojnë pranë tankeve dhe trupave izraelite, ndërsa kuadkopterët fluturojnë sipër.
Në një klip tjetër të ndarë nga Jamal, ai përkulet ndërsa plumbat kalojnë sipër kokës.
“E kemi larguar frikën nga zemra”, thotë Jamali për shëtitjet e tij pothuajse të përditshme, duke shtuar “duhet t’u sjell ushqim fëmijëve të mi që të mos vdesin nga uria”.
Një sistem i ri dhe vdekje pothuajse të përditshme
GHF, një organizatë e re pa përvojë në shpërndarjen e ushqimit në zona komplekse konflikti, punëson mercenarë amerikanë në këto vende. Qendrat e GHF që u hapën në maj zëvendësuan 400 pika ndihme jo të militarizuara të drejtuara sipas një sistemi të OKB-së, të cilat Izraeli pretendonte se duhej të mbylleshin sepse Hamasi po devijonte ndihmën prej tij.
Që nga maji, më shumë se 1,000 njerëz kanë vdekur ndërsa kërkonin ushqim nga qendrat dhe konvojet e tjera humanitare, sipas OKB-së.
Orari i hapjes së qendrave zakonisht njoftohet në postime në një llogari në Facebook dhe së fundmi, me mesazhe të dërguara përmes një kanali në Telegram. Një kanal në WhatsApp u krijua gjithashtu në javët e para. Njerëzit janë paralajmëruar të mos i afrohen qendrave derisa të hapen.
Për vendin që vizitoi Jamal, koha midis orës së njoftimit të hapjes së vendit dhe vetë hapjes u ul ndjeshëm në qershor.
Mahmoud Alareer, një 27-vjeçar që jeton në një tendë në perëndim të qytetit të Gazës, thotë se njoftimet për orarin e hapjes së vendit të ndihmës që ai përdor janë bërë të padobishme, për shkak të distancës nga vendi ku ai jeton. Në vend të kësaj, ai udhëton drejt skajeve të vendit në mes të natës.
Së pari, ai ngjitet në pjesën e pasme të një kamioni për udhëtimin e gjatë në jug nga Qyteti i Gazës përmes korridorit të militarizuar Netzarim. Pastaj pret në errësirë derisa forcat izraelite ta lejojnë të hyjë. Arrin atje dhe përparon ngadalë. “Gjithmonë e di se mund të jesh ti ai që të qëllohet, ose mund të jetë dikush pranë teje”, shprehet ai.
Alareer thotë se kaosi gjithmonë fillon kur hapet pika e ndihmës, ndërsa njerëzit fillojnë të vrapojnë drejt pakove, të cilat lihen në mes të zonës së shpërndarjes. Njerëzit pengohen mbi kratere dhe tela të ngatërruar.
GHF është përballur me kritika të ashpra nga komuniteti humanitar për shkak të rreziqeve që u kanosen palestinezëve si në këto vende ashtu edhe në rrugët përreth tyre. Në fillim të korrikut, më shumë se 170 OJQ kërkuan mbylljen e GHF , duke e akuzuar atë për shkelje të parimeve të ndihmës humanitare dhe duke bërë thirrje për rifillimin e ndihmës jo-militarizuar në Gaza.
Koordinatori i emergjencave të Mjekëve Pa Kufi (MSF) në Gaza, Aitor Zabalgogeazkoa, thotë se shpërndarjet e ndihmave gjatë natës janë veçanërisht të rrezikshme sepse shumë rrugë në Gazën jugore janë bërë të panjohura nga bombardimet izraelite, duke e bërë të vështirë për palestinezët të përmbahen në rrugët e përcaktuara nga GHF.
Zabalgogeazkoa është i ashpër në lidhje me sistemin GHF. “Kjo nuk është ndihmë humanitare”, thotë ai, duke shtuar “mund të mendojmë vetëm se është projektuar për t’u shkaktuar dëme njerëzve që kërkojnë ndihmë.”
GHF ka thënë më parë se shifrat e OKB-së për vdekjet përreth vendeve të shpërndarjes janë "të rreme". Gjithashtu, ajo ka mbrojtur operacionet e saj në një mënyrë më të përgjithshme dhe ka akuzuar kritikët e saj se janë përfshirë në një "luftë për territor" për furnizimet humanitare. Ajo thotë se nuk mban përgjegjësi për vdekjet jashtë perimetrave të vendeve të saj.
Ushtria izraelite ka pranuar më parë se ka qëlluar me armë paralajmëruese ndaj palestinezëve, të cilët thotë se u janë afruar forcave të saj në një mënyrë të dyshimtë. Ajo gjithashtu ka kundërshtuar disa nga numrat e të vdekurve të dhënë nga autoritetet palestineze.
GHF ka ngritur vetëm 4 pika për të ushqyer 2 milionë njerëz, në një territor ku uria ekstreme është e përhapur dhe ekspertët e sigurisë ushqimore kanë paralajmëruar për një zi buke që po afrohet.
Ajo thotë se ka shpërndarë më shumë se 85 milionë vakte "nëpërmjet afërsisht 1,422,712 kutive" që nga fillimi i operacioneve të saj. Sipas këtyre shifrave, çdo kuti do t'i siguronte një familjeje rreth 60 vakte. Organizata ka postuar foto të kutive të shënuara me GHF që përmbajnë artikuj të tillë si miell, patate, fasule dhe vaj. Megjithatë, palestinezët në Gaza kanë ndarë fotografi që tregojnë kuti të hapura në vendet e GHF që përmbajnë një gamë më të vogël artikujsh.
Olga Cherevko, një zëdhënëse e Zyrës së OKB-së për Koordinimin e Çështjeve Humanitare, thotë se nuk mund të komentojë mbi logjistikën specifike të GHF-së, por se ndihma duhet të shkojë përtej ushqimit dhe duhet të përfshijë ujë, gaz gatimi ose pajisje të tjera gatimi. “Nëse e shikoni Gazën tani njerëzit janë privuar nga gjithçka që mbështet jetën: materiale strehimi, karburant, gaz gatimi, materiale higjienike, gjithçka që nevojitet për t'u ndjerë dinjitoz, për të pasur një lloj normaliteti”, thotë ajo.
Sipas Programit Botëror të Ushqimit (WFP), gati 1/3 e popullsisë së Gazës po kalon disa ditë pa ushqim dhe 470,000 njerëz pritet të përballen me nivelet më të rënda të urisë midis majit dhe shtatorit të këtij viti. WFP ka paralajmëruar gjithashtu se diversiteti dietik ra ndjeshëm në maj dhe vazhdoi të përkeqësohej në qershor.
Dëmtimi i tokës bujqësore gjatë luftës vetëm sa e ka rritur varësinë e palestinezëve nga ndihma. Një studim i publikuar këtë vit duke përdorur imazhe satelitore për të vlerësuar dëmet në tokë bujqësore zbuloi se deri në 70% e të mbjellave të pemëve ishin dëmtuar .
Një vlerësim i Unosat nga prilli zbuloi se 71.2% e serave të Gazës ishin dëmtuar.
Në fund të marsit, dhjetëra furra buke të mbështetura nga WFP ndaluan prodhimin për shkak të bllokadës izraelite. Disa prej tyre rifilluan shkurtimisht prodhimin e bukës në maj kur disa kamionë u lejuan të hynin në territor, siç tregon ky kronologji.
Jamali përsërit se nuk ka zgjidhje tjetër veçse të kthehet në vendin e tij më të afërt të GHF-së, pavarësisht rreziqeve. "Kam shkuar katër ditë rresht dhe nuk kam sjellë asgjë, as miell - asgjë", thotë ai. "Ndonjëherë thjesht nuk mund t'i mundësh të tjerët. Por çfarë tjetër mund të bëjmë, jeta jonë është një luftë”, shprehet ai. /Përshtati Pamfleti nga The Guardian/
Lini një Përgjigje