FLASH
Shkruar nga Pamfleti
Projekti i ri “Bullgaria Progresive” del forcë e parë në sondazhe, ndërsa fragmentimi politik mbetet pengesë për krijimin e një qeverie të qëndrueshme
Sondazhet e fundit në Bullgari, nga matja e sotme e “Myara” deri te studimet e mëhershme këtë javë nga “Sova Harris”, “Gallup” dhe “Alpha Research”, nxjerrin një përfundim të qartë: projekti i ri politik i Rumen Radev, me emrin “Bullgaria Progresive”, hyn në fazën përfundimtare drejt zgjedhjeve të parakohshme parlamentare të 19 prillit si forca kryesore politike në vend.
Sipas sondazhit të “Myara”, formacioni i Radevit siguron 30.8% të votave mes votuesve të vendosur, dukshëm përpara GERB-SDS me 19.3%. Më pas renditen “Ne vazhdojmë ndryshimin – Bullgaria Demokratike” me 12.9%, DPS – Fillimi i Ri me 10.6% dhe “Vazrazhdane” me 7.9%, ndërsa BSP – E Majta e Bashkuar qëndron pak mbi pragun parlamentar me 4.1%. Afër kufirit prej 4% mbetet edhe MECH me 3.6%, duke e mbajtur të hapur garën për përfaqësim në parlament.
Një tablo e ngjashme paraqitet edhe në sondazhet e tjera të fundit. “Sova Harris” i jep projektit të Radevit 30.9%, “Gallup” 29.8% dhe “Alpha Research” 32.6%, ndërsa GERB-SDS renditet vazhdimisht në vend të dytë me 19%–20%. Pjesëmarrja e deklaruar e votuesve vlerësohet midis 49% dhe 55%, çka tregon një mobilizim më të lartë krahasuar me zgjedhjet e mëparshme dhe lë të hapur mundësinë që numri i votuesve të kalojë tre milionë.
Kjo prirje nuk pasqyron vetëm një rritje të përkohshme të një force të re politike. Ajo tregon lodhje më të thellë të sistemit politik bullgar, të karakterizuar nga zgjedhje të përsëritura, pamundësia për të formuar qeveri të qëndrueshme dhe dobësimi i vazhdueshëm i strukturave tradicionale partiake. Në këtë kontekst, një platformë e re politike e ndërtuar rreth një figure të njohur mund të shërbejë si pikë grumbullimi për elektoratin.
Rumen Radev duket se po përfiton jo vetëm nga ndikimi i tij personal, por edhe nga paaftësia e forcave të tjera politike për të kanalizuar në mënyrë bindëse pakënaqësinë publike. “Bullgaria Progresive” tërheq mbështetje nga disa segmente: votues të së majtës tradicionale, elektorat i lidhur më parë me lëvizjet protestuese, si dhe qytetarë më të moderuar që kërkojnë funksionalitet politik dhe ulje të paralizës institucionale.
Ky presion reflektohet veçanërisht te BSP – E Majta e Bashkuar, e cila vijon të qëndrojë rreth pragut 4% pa shenja të qarta rikuperimi. Ndërkohë, “Ne vazhdojmë ndryshimin – Bullgaria Demokratike” mbetet në vend të tretë pa zgjerim të dukshëm, ndërsa DPS – Fillimi i Ri dhe “Vazrazhdane” ruajnë mbështetje të qëndrueshme, por të kufizuar.
Nga mesi i shkurtit deri në mesin e marsit, trendi ka mbetur i qëndrueshëm: formacioni i Radevit kryeson me rreth ose mbi 30%, ndërsa rivalët nuk kanë arritur të ngushtojnë diferencën. Edhe pse sondazhi i fundit i “Myara” tregon një rënie të lehtë krahasuar me 33.3% në mes të shkurtit, kjo nuk ndryshon panoramën e përgjithshme, por sinjalizon një fazë konsolidimi pas rritjes së shpejtë fillestare.
Në të njëjtën kohë, GERB-SDS mbetet e qëndrueshme, por pa arritur të rikthejë iniciativën politike. “Ne vazhdojmë ndryshimin – Bullgaria Demokratike” ruan një bazë solide, por nuk shfaq kapacitet për t’u kthyer në kundërpeshë reale. Ndërkohë, gara për hyrjen e partive të vogla në parlament bëhet gjithnjë e më vendimtare, pasi mund të ndikojë në balancat parlamentare dhe në koalicionet paszgjedhore.
Kjo prirje po transformon gradualisht skenën politike bullgare nga një model fragmentimi të shpërndarë në një strukturë me një pol dominues të ri, pa eliminuar megjithatë kushtet strukturore të paqëndrueshmërisë. Sondazhet nuk tregojnë vetëm se kush kryeson, por edhe se po ndryshon vetë natyra e konkurrencës politike.
Avantazhi i Rumen Radev nuk garanton automatikisht qeverisje. Të dhënat aktuale sugjerojnë se periudha pas zgjedhjeve do të varet nga ekuacione të ndërlikuara politike dhe numerike. Çështja kryesore nuk është më vetëm nëse projekti i ri do të dalë i pari, por nëse ai do të arrijë të krijojë një shumicë funksionale ose një kuadër bashkëpunimi të qëndrueshëm.
Rritja e Radevit tashmë po riformëson sistemin partiak: ushtron presion mbi të majtën duke thithur një pjesë të bazës së saj, kufizon hapësirën për partitë protestuese dhe vështirëson pozicionimin e forcave reformiste pro-evropiane si bartëse kryesore të ndryshimit.
Në nivel institucional, kjo prirje thekson një garë më të përqendruar rreth figurave individuale. Në nivel politik, ajo përforcon perspektivën e një parlamenti ku asnjë aktor nuk mund të anashkalojë kampin e Radevit, edhe nëse bashkëpunimi mbetet i vështirë. Në nivel strategjik, ajo rikthen pyetjen thelbësore: a po lëviz shoqëria bullgare drejt një konfigurimi të ri politik, apo po kërkon stabilitet përmes një figure të re në pushtet.
Në këtë kuptim, 19 prilli nuk do të përcaktojë vetëm fituesin e zgjedhjeve, por edhe nëse politika bullgare mund të kalojë nga një fazë e zgjatur paqëndrueshmërie drejt një modeli të ri, edhe pse të brishtë, qeverisjeje.
Lini një Përgjigje