TAGS-AT E JAVËS

Rajoni dhe Bota30 Qershor 2025, 15:36

“Mirupafshim Trump, përshëndetje Azi”, strategjia e re tregtare e BE-së; a do të funksionojë?

Shkruar nga Pamfleti

“Mirupafshim Trump, përshëndetje Azi”, strategjia e re

Ursula von der Leyen dëshiron që BE-ja të bashkëpunojë me një grup tregtar të Paqësorit ku përfshihen 12 vende. Kjo mund të shërbejë si një platformë e re për mbështetësit e tregtisë së bazuar në rregulla…

Evropa po ngopet me kërcënimet tregtare të Donald Trump, ndërsa po shqyrton një lëvizje të guximshme për të parë nga lindja në vend të perëndimit, për të gjetur partnerë që duan të luajnë sipas rregullave.

Tarifat e njëanshme dhe arbitrare të Trump, të cilat mund të rriten deri në 50 përqind nga 9 korriku nëse negociatorët e BE-së dhe SHBA-së nuk arrijnë të arrijnë një marrëveshje tregtare, kanë vënë në provë durimin dhe vendosmërinë e shefes ekzekutive të BE-së, Ursula von der Leyen.

Përgjigja e saj? Të bashkohet me CPTPP-në, një grup tregtar i përqendruar në Paqësor që përfshin vende me mendësi të ngjashme si Japonia, Australia, Kanadaja dhe Meksika.

Midis tyre, 39 vendet e BE-së dhe Marrëveshja Gjithëpërfshirëse dhe Progresive për Partneritetin Trans-Paqësor përbëjnë 30 përqind të tregtisë botërore. Formimi i një koalicioni të të gatshmëve mund të shënojë një hap të parë drejt rikonfigurimit të rendit tregtar ndërkombëtar dhe shpëtimit nga paraliza institucionale që po e mundon Organizatën Botërore të Tregtisë.

Në një fjalim drejtuar udhëheqësve të BE-së , von der Leyen i shndërroi komentet e mëparshme mbi bashkëpunimin e mundshëm me CPTPP-në në një realitet më të plotë. Grupimi i ri do të ridizajnonte rregullat e tregtisë globale, tha ajo, duke reformuar ose ndoshta edhe duke zëvendësuar organin e rregullave të tregtisë globale.

Një plan i tillë do t’i “tregonte botës se tregtia e lirë me një numër të madh vendesh është e mundur mbi një bazë të bazuar në rregulla”, tha von der Leyen pas një samiti të BE-së, të enjten në mbrëmje. Ajo shtoi se ky është një projekt ku mendoj se duhet të angazhohemi vërtet, sepse CPTPP dhe Bashkimi Evropian janë të fuqishëm.

Por si mund të funksionojë formimi i një koalicioni të tillë të vullnetshëm?

Një ide do të ishte të bëhej një premtim i hershëm për të mbështetur rregullat e vendosura të tregtisë shumëpalëshe, thanë negociatorët veteranë të tregtisë Tim Groser, Steve Verheul dhe John Clarke në një koment ekskluziv të ndarë me Politico.

Groser, një ish-ministër i tregtisë së Zelandës së Re; Verheul, më parë kryenegociator tregtar i Kanadasë; dhe Clarke, deri vonë një negociator i lartë tregtar i BE-së, thanë se 39 vendet e BE-së dhe CPTPP-së duhet, si hap i parë, të angazhohen për një "Marrëveshje Ndërprerjeje" për të mbajtur tregjet e tyre të hapura ndaj njëri-tjetrit.

“Ajo që do të bënte kjo është t’i dërgonte një sinjal masiv Uashingtonit se një pjesë shumë e konsiderueshme e ekonomisë globale, duke përfshirë pothuajse të gjithë partnerët tradicionalisht më të ngushtë të Shteteve të Bashkuara, mbetet e përkushtuar ndaj sistemit të bazuar në rregulla”, thanë ata.

SHBA-të patën mundësinë të bashkoheshin me CPTPP-në, e njohur më parë si Partneriteti Trans-Paqësor, gjatë administratës së Barack Obamës. Por Trump u tërhoq në vitin 2017, pasi mori detyrën për herë të parë, përpara se pakti të finalizohej.

Kur u pyet të enjten nëse SHBA-të do t'i bashkoheshin iniciativës së re midis BE-së dhe CPTPP-së, von der Leyen u përgjigj: "për aq sa kuptoj unë, amerikanët u larguan në një moment të caktuar. Do të varet nga të dy blloqet të vendosin nëse duan t'i lejojnë ata të hyjnë”.

Ignacio García Bercero, një ish-kryenegociator tregtar i BE-së, beson se partneriteti i mundshëm nuk duhet t’ua mbyllë derën amerikanëve ende, dhe as nuk duhet parë si një lëvizje për të armiqësuar Trumpin. 

Megjithatë, “nëse SHBA-të nuk janë gati të bashkohen sepse nuk besojnë se zgjidhja për këto probleme janë rregullat, të tjerët do të duhet të ecin përpara pa SHBA-në”

Mbretëria e Bashkuar gjithashtu ka udhëhequr përpjekjet si një anëtare e re e CPTPP-së për të mirëpritur qëndrimin e BE-së për të forcuar lidhjet midis dy partnerëve të mundshëm.

“Kam folur me udhëheqësit në Japoni, në Singapor, në Australi, Zelandën e Re, Kanada, se si ne, Mbretëria e Bashkuar, mund të tregtojmë në një mënyrë më të lehtë dhe më të mirë me ta, nëse ne si një grup vendesh mund të tregtojmë me vende të tjera në një mënyrë më të lehtë dhe më të mirë”, tha Kryeministri Keir Starmer, ndërsa lançoi të enjten Strategjinë e parë Tregtare të Mbretërisë së Bashkuar që nga Brexit.

Këto vende janë të gjitha anëtare të bllokut Azi-Paqësor, të cilit Mbretëria e Bashkuar iu bashkua në dhjetor.

Qeveria e Starmer ka qenë e hapur ndaj idesë së bashkëpunimit të bllokut dhe BE-së . “Mendoj se është një mjedis i vështirë, por ka mundësi të konsiderueshme nëse jemi të shkathët në lidhje me të, nëse e kuptojmë botën në të cilën jetojmë dhe dalim përpara”, u tha kryeministri bizneseve gjatë lançimit të Strategjisë së tij Tregtare në Westminster.

Nëse BE-ja dhe CPTPP-ja mund të krijojnë një bashkësi të re vlerash dhe interesash, kjo mund të shërbejë si bazë për të adresuar sfidat tregtare që janë grumbulluar që nga themelimi i OBT-së 30 vjet më parë, por që nuk ka qenë në gjendje t'i zgjidhë sepse klubi tregtar me seli në Gjenevë punon me konsensus dhe anëtari i tij më i madh, SHBA-ja, nuk e pranon këtë.

“Kjo duhet të fillojë jashtë Gjenevës me një grup vendesh që mund të lëvizin më me vendosmëri”, argumentuan Groser, Verheul dhe Clarke. Sipas tyre, “në planin afatmesëm, pretendojmë se ky grupim mund të jetë një pikë qendrore për zhvillimin e rregullave dhe angazhimeve të reja për një sistem tregtar që mund të ofrojë rritje dhe prosperitet të vazhdueshëm për popujt e tyre.”

Von der Leyen tashmë po i josh udhëheqësit e vendeve të CPTPP-së, për nisjen e një dialogu "sa më shpejt të jetë e mundur".

“Për të qenë të qartë, BE-ja nuk po i bashkohet CPTPP-së si e tillë, por ne po ndërtojmë ura midis dy blloqeve”, tha zyrtari, duke folur në kushte anonimiteti siç është zakon në Bruksel, përpara samitit të BE-së. /Përshtati Pamfleti nga Politico/

Lini një Përgjigje