FLASH
Shkruar nga Pamfleti
Nga Dragoi e Elefanti te Putini dhe Erdogani: Loja e madhe diplomatike pa SHBA-në
Qyteti port i Tianjin-it në Kinë është kthyer në epiqendrën e diplomacisë botërore me mbajtjen e Samitit të 25-të të Organizatës për Bashkëpunim të Shangait (SCO), ku janë mbledhur liderët e 26 vendeve nga Euroazia, duke shënuar një nga forumet më të gjera ndërkombëtare të vitit. Me Shtetet e Bashkuara qartazi të përjashtuara nga kjo tryezë, diskursi dominohet nga ideja e ndërtimit të një rendi të ri botëror, multipolar, të pavarur nga kontrolli perëndimor.
Presidenti rus Vladimir Putin, i pritur me ceremoni zyrtare, theksoi në fjalimin e tij se SCO-ja “ndihmon në krijimin e një rendi botër të drejtë, të bazuar në të drejtën ndërkombëtare dhe bashkëpunim të barabartë”. Në një intervistë për Xinhua, ai vlerësoi se organizata është mjet për forcimin e sigurisë kolektive euroaziatike dhe bashkëpunimit strategjik me Kinën, duke theksuar që partneriteti Pekin-Moskë është stabilizues global.
Xi dhe Modi
Një nga takimet më të pritura ishte ai mes Xi Jinping dhe Narendra Modi, i pari pas shtatë vjetësh. Xi vlerësoi se “është zgjedhja e drejtë të jemi partnerë dhe jo rivalë”, duke shprehur qartazi synimin e Kinës për të afruar Indinë dhe shmangur ndikimin amerikan.
Modi në anën tjetër deklaroi se “marrëdhëniet nuk duhen interpretuar përmes lentes së një vendi të tretë”, një shigjetim diplomatik ndaj SHBA-së.
Erdogan në skenë
Presidenti turk Recep Tayyip Erdogan, i shoqëruar nga Ministri i Jashtëm dhe Shefi i Inteligjencës, zhvilloi bisedime me Xi-n mbi çështjen ukrainase, situatën në Gaza dhe ndërhyrjen në Siri. Turqia, ndonëse vend anëtar i NATO-s, vijon të manovrojë me kujdes mes blloqeve ndërkombëtare, duke rritur peshën e saj në forume si SCO.
Pa SHBA-në, por me planet e veta: SCO në ofensivë simbolike dhe ekonomike
Përjashtimi i SHBA-së, që dikur kishte kërkuar statusin e vëzhguesit, simbolizon distancimin nga strukturat ku Uashingtoni nuk ka kontroll. SCO mbulon tashmë 42% të popullsisë botërore dhe rreth 30% të PBB-së globale, dhe po diskuton krijimin e një Banke Zhvillimore të ngjashme me institucionet e Bretton Woods-it.
Tianjin 2025 nuk ishte thjesht samit, por edhe skenë për të treguar se ka botë jashtë orbitës perëndimore. SCO mbetet ende e fragmentuar, por me aleanca si Kina-Rusia, India-Turqia dhe dialog me Iranin, po shndërrohet në alternativë gjeopolitike. Ndërsa Perëndimi është i zhytur në krizë institucionale, Kina dhe Rusia krijojnë formate të reja të ndikimit. /Pamfleti
Lini një Përgjigje