FLASH
Shkruar nga Pamfleti
Il governo ha firmato un contratto del valore di quasi 1 miliardo di euro con Elbit Systems per armamenti, droni e l'industria della difesa, in un momento in cui l'azienda era sospesa dagli appalti della NATO ed era sotto inchiesta internazionale per corruzione, mentre il valore e il finanziamento dell'accordo sono stati tenuti segreti.
Il governo albanese ha scelto di basare la modernizzazione militare del Paese su un accordo chiuso, concluso senza trasparenza e senza dibattito parlamentare, con la società privata Elbit Systems, un attore centrale dell'industria bellica israeliana, in un momento in cui gli stessi alleati della NATO stanno prendendo le distanze da questa società a causa di indagini sulla corruzione e gravi violazioni delle norme sugli appalti.
A metà del 2025, l'ufficio del Primo Ministro e il Ministero della Difesa hanno presentato pubblicamente questo processo come una cooperazione intergovernativa strategica con lo Stato di Israele, omettendo deliberatamente il fatto che il fulcro dell'accordo è un contratto diretto con Elbit Systems , un'azienda privata che fornisce all'esercito israeliano artiglieria, droni, munizioni e sistemi di sorveglianza e che opera nel mercato globale attraverso contratti lucrativi.
Secondo i dati disponibili, l'accordo prevede la fornitura alle Forze armate albanesi di obici semoventi ATMOS da 155 mm, prodotti da Soltam Systems, una sussidiaria di Elb, un sistema di artiglieria tattico montato su camion, con una gittata di oltre 40 chilometri con l'utilizzo di munizioni avanzate, progettato per un attacco rapido, uno spostamento immediato e l'integrazione con sistemi di fuoco digitali.
Lo stesso pacchetto comprende i mortai autonomi SPEAR da 120 mm, sistemi a rinculo morbido, montabili su veicoli leggeri, con un equipaggio minimo e in grado di condurre un fuoco di precisione fino a 10 chilometri, conferendo alle unità di terra albanesi capacità di cui attualmente sono prive.
Il contratto prevede anche la fornitura di droni tattici, nello specifico il modello Magni-X, un piccolo quadricottero per ricognizione e sorveglianza, in grado di operare anche in condizioni di disturbo del segnale GPS, e il drone Thor, una piattaforma più pesante in grado di trasportare piccole munizioni e di effettuare attacchi aerei limitati, dotando l'esercito albanese di una nuova capacità offensiva finora inesistente.
La fase iniziale del contratto prevede la consegna di almeno 10 unità di droni, ma i documenti parlano di un'espansione successiva, direttamente collegata all'insediamento di capacità produttive sul territorio albanese.
Një element kyç i marrëveshjes është transferimi i teknologjisë dhe ngritja e linjave të prodhimit për dronë dhe artileri në ish-Uzinën e Bakrit në Rubik, e cila do të shndërrohet në një qendër prodhimi ushtarak, duke e lidhur industrinë e re të mbrojtjes shqiptare drejtpërdrejt me teknologjinë dhe licencat e Elbit Systems.
Në letër, kjo paraqitet si ndërtim i vetëmjaftueshmërisë ushtarake, por në praktikë kjo do të thotë se një kompani private e pezulluar nga NATO do të ketë rol themelor në prodhimin dhe standardizimin e armatimit shqiptar për dekadat e ardhshme.
Një tjetër komponent i kontratës është rihapja e Shkollës së Aviacionit në Vlorë, me një fond publik prej rreth 9.2 milionë eurosh, ku Elbit do të furnizojë simulatorë fluturimi dhe programe trajnimi, duke e kthyer akademinë në një qendër rajonale për pilotë ushtarakë dhe civilë, çka e lidh edhe arsimin aeronautik shqiptar me një kompani që ndodhet nën hetim ndërkombëtar.
Ndërkohë që kjo marrëveshje po finalizohej në Tiranë, Agjencia e Mbështetjes dhe Prokurimit të NATO-s vendosi më 31 korrik 2025 të pezullojë Elbit Systems dhe filialin Orion Advanced Systems nga pjesëmarrja në tenderët e rinj të Aleancës, pas një hetimi të gjerë të udhëhequr nga autoritetet belge, në bashkëpunim me disa shtete europiane dhe me Shtetet e Bashkuara.
Hetimi fokusohet në dyshime për ryshfet, manipulim tenderash dhe përfshirje të ish-zyrtarëve të NSPA-së në skema ku kompani private përfitonin kontrata përmes pagesave të paligjshme. Si pasojë, u pezulluan 15 kontrata ekzistuese me vlerë rreth 100 milionë euro, 13 prej të cilave lidhen drejtpërdrejt me Elbit Systems.
Në këtë kontekst merr rëndësi të veçantë rasti i Mbretërisë së Bashkuar, i cili tregon se si partnerët kryesorë të NATO-s kanë reaguar ndaj të njëjtës kompani që Shqipëria po e përqafon pa rezerva.
Qeveria britanike kishte lidhur një kontratë afatgjatë me Elbit Systems për trajnimin e ushtrisë britanike dhe furnizimin me sisteme trajnimi dhe simulimi, një kontratë që arrinte vlerën rreth 2.6 miliardë dollarë. Pas auditimeve dhe verifikimeve të brendshme, autoritetet britanike konstatuan shkelje serioze të rregullave kontraktore dhe të standardeve të prokurimit, duke çuar në anulimin e kontratës dhe në distancimin institucional nga Elbit Systems.
Pra, në të njëjtën periudhë kur Londra anulonte një kontratë miliardëshe për arsye integriteti dhe rreziku reputacional, Tirana po nënshkruante një marrëveshje të re, të mbyllur dhe pa shpjegim publik.
Vlera reale e kontratës shqiptare nuk është bërë kurrë publike. Vlerësimet variojnë nga 400 milionë deri në 1 miliard euro. Burime të shumta flasin për një skemë financimi ku Elbit siguron kredi nga banka ndërkombëtare, ndërsa shteti shqiptar ofron garanci sovrane, çka do të thotë se shlyerja e kredisë, interesat dhe penalitetet eventuale do të bien mbi buxhetin e shtetit dhe mbi taksapaguesit shqiptarë.
Nessuno di questi elementi è stato approvato dal Parlamento, non è stato discusso pubblicamente e non è stato accompagnato da analisi costi-benefici, nonostante riguardi il settore più delicato della sicurezza nazionale.
In questo modo, il governo albanese ha scelto di costruire la sicurezza nazionale su un accordo segreto, con una società sospesa dalla NATO, con un agente immobiliare come Rony Yeffet, amico personale del "leader mondiale", e con un onere finanziario che peserà per decenni.
Questa decisione non riguarda solo gli armamenti, ma anche il modo in cui vengono prese le decisioni in Albania, chi controlla l'industria della difesa e chi è responsabile quando i contratti vengono chiusi lontano dagli occhi del pubblico. / Opuscolo
Se kuptoj cdo rabini me mjeker aty ?
Hajde Rama, bravo. U lodhet duke i qa hallin Natos. Me mire keta apo te rrine germadha ato ndertesa qe dikur ishte krenarija e industrise Shqiptare a tani kullosin dhite. Vetem qe keta vijne tregon zgjuarsine e Rames.