FLASH
Shkruar nga Stephen Collinson
Retorika e egër dhe besimi i madh i Trump se ai ka pushtet të pakufishëm kanë bërë prej kohësh që kritikët e tij ta quajnë si një diktator.
Vetëm tre muaj pas mandatit të tij të ri, Presidenti Donald Trump po përshkallëzon një betejë kundër institucioneve, duke përfshirë: gjykatat, profesionin ligjor, arsimin elitar dhe median.
Administrata po projekton autoritetin presidencial në një mënyrë më të gjerë dhe më të hapur se çdo Shtëpi e Bardhë moderne. Deklaratat e tij të dyshimta për vendimet e gjyqtarëve po ngrejnë alarmin për ndikimin e Trump në sundimin e ligjit, lirinë e shprehjes dhe Kushtetutën.
Aspiratat e linjës së ashpër të Trump u zbuluan në takimin në Zyrën Ovale, kur Trump u ul pranë Presidentit Nayib Bukele të El Salvadorit, i cili e cilëson veten si "diktatori më i lezetshëm" në botë.
Të dy presidentët refuzuan publikisht lirimin e një migranti pa dokumente, i cili u kap në Maryland dhe u deportua në një burg famëkeq në vendlindjen e tij El Salvador pa një seancë gjyqësore dhe pavarësisht urdhrit të një gjyqtari që ai të mos kthehej në vend.
Shtëpia e Bardhë po refuzon të veprojë sipas urdhrit të një gjyqtari tjetër që Kilmar Armando Abrego Garcia duhet të kthehet në SHBA. Ai thotë se Abrego Garcia është një anëtar bande dhe terrorist pavarësisht se nuk ka prodhuar asnjë provë publike. Trump gjithashtu argumenton se gjykatat amerikane nuk kanë juridiksion sepse fati i Abrego Garcia është i lidhur me fuqinë e Trump për të vendosur politikën e jashtme.
Gjykata e Lartë vendosi javën e kaluar që administrata duhet të "lehtësojë" kthimin e Abrego Garcia, pasi pranoi se e përjashtoi atë për një gabim administrativ. Por Shtëpia e Bardhë po përdor gjuhën e saj të ashpër dhe ka një dëshirë për të shmangur një përballje të drejtpërdrejtë kushtetuese, duke pretenduar se gjyqtarët e miratuan pozicionin e saj, në vend që ta kundërshtojnë atë.
Në të vërtetë, Trump po mendon një sfidë edhe më flagrante ndaj ligjit. Ai tha se planet e tij për të dëbuar ata që ai thotë se janë anëtarë të bandave dhe terroristë në burgjet e ashpra të El Salvadorit mund të zgjerohet.
"Unë do të doja të shkoja një hap më tej, dua të them ... Unë nuk e di se cilat janë ligjet. Ne gjithmonë duhet t'u bindemi ligjeve. Por ne kemi gjithashtu kriminelë që i shtyjnë njerëzit në metro, që godasin zonjat e moshuara në pjesën e pasme të kokës me shkop bejsbolli kur nuk shikojnë, që janë monstra absolut. Unë do të doja t'i përfshija në grupin e njerëzve - për t'i larguar nga vendi", tha Trump.
Ideja se administrata do të injoronte mbrojtjen kushtetuese për të gjithë amerikanët, madje edhe ata që janë të burgosur dhe do t'i deportonte në kampet drakoniane të burgjeve jashtë shtetit, mund të lëkundte besueshmërinë. Deklaratat e Trump erdhën mes autoritarizmit të Shtëpisë së tij të Bardhë dhe një vendosmërie të dukshme për të refuzuar kufizimet kushtetuese në sjelljen e tij.
Ligji dhe arsimi i elitës janë në shënjestrën e Trump
Lëvizjet e pushtetit të Shtëpisë së Bardhë tregojnë se administrata e Trump nuk dëshiron vetëm të vendosë në mënyrë të njëanshme se kush do të dëbohet, bazuar në kriteret e saj dhe jo ato të gjykatave. Ai dëshiron të ndikojë në ngarkesën e rasteve të firmave të mëdha ligjore; çfarë mësohet në universitetet më të mira; dhe lajmet që amerikanët shohin në televizion. Këto janë faqe klasike nga librat e liderëve të fortë si kryeministri hungarez Viktor Orbán, një tjetër hero i Trump, i cili vendosi pushtetin e tij duke frenuar pavarësinë e ligjit, medias dhe akademisë.
Ditët e fundit, Trump ka shtuar presionin mbi firmat kryesore ligjore që morën çështje ose punësuan avokatë që ai i sheh si armiqësore ndaj interesave të tij politike.
Shtëpia e Bardhë ka kërcënuar gjithashtu shumë universitete me shkurtime fondesh nëse nuk bëjnë ndryshime në politikën e shkollës dhe madje edhe në atë që mësojnë. Të dielën, ai kërkoi ndëshkim për "60 Minutat" e CBS dhe i bëri thirrje kryetarit të Komisionit Federal të Komunikimeve që të revokojë licencën e rrjetit.
Një president që bëri fushatë për një mandat të dytë me një premtim për të spastruar armatimin e Departamentit të Drejtësisë javën e kaluar përdori fuqinë e tij për të urdhëruar hetime ndaj dy kritikëve, Chris Krebs dhe Miles Taylor, të cilët shërbyen në administratën e tij të parë. Vendimet e njëanshme të Elon Musk për shkarkimin e zyrtarëve dhe copëtimin e fondeve federale për agjencitë qeveritare të dhëna tashmë nga Kongresi, duket se janë krijuar për të tejkaluar kapacitetin e gjykatave për të vlerësuar ligjshmërinë e tyre.
Ndërkohë, Sekretari i Shtetit, Marco Rubio, ka pasur fuqi të madhe për të anuluar vizat e qindra studentëve të huaj, disa prej të cilëve morën pjesë në protestat kundër Izraelit. Ai tha se aktivitetet e tyre janë të dëmshme për politikën e jashtme të SHBA-së. Disa studentë të huaj u arrestuan dhe u lanë në paraburgim për emigracionin, qindra milje larg ose janë detyruar të largohen nga vendi. "Të hënën, studenti palestinez Mohsen Mahdaëi shkoi në një zyrë imigracioni në Vermont me shpresën për t'u bërë shtetas amerikan. Studenti i Universitetit Columbia, i cili ka qenë në SHBA për një dekadë, u prangos", tha avokati i tij për CNN.
Trump, sinjalizoi se ishte i hapur për negociata me CEO-t kryesorë për të hequr dorë nga tarifat e tij që kanë tronditur ekonomitë e SHBA dhe globale. Ai e fitoi mandatin e të dytë me një premtim ndaj mbështetësve të tij për të zhdukur një elitë që sipas tij është përçmues ndaj shumë amerikanëve dhe i infektuar nga vlerat ekstreme liberale mbi racën dhe gjininë. Ky është një qëndrim popullor mes shumë votuesve – veçanërisht në bazën politike të Trump, për të cilin ai qeveris. Një sulm kulturor ndaj institucioneve të konsideruara si të dominuara nga elitat është gjithashtu një shpërqendrim i dobishëm nga kaosi i tij i luftës tregtare dhe dështimi i deritanishëm i iniciativës së tij për paqen në Ukrainë.
Retorika e egër dhe besimi i madh i Trump se ai ka pushtet të pakufishëm – të përforcuar nga një vendim i Gjykatës së Lartë për imunitetin presidencial – kanë bërë prej kohësh kritikët e tij të paralajmërojnë, me terma tepër alarmante, se ai është një diktator. Por refuzimi i Trump për të pranuar rezultatin e zgjedhjeve të 2020 dhe përpjekjet e tij për të penguar përgjegjësinë e qeverisë, proceset ligjore dhe madje edhe lirinë e shprehjes po shtohen.
Betejat e mëdha politike dhe ligjore po fillojnë
Por disa nga institucionet 'po luftojnë'. Universiteti i Harvardit hodhi poshtë kërkesat e administratës për ndryshime politikash.
“Universiteti nuk do të heqë dorë nga pavarësia apo të drejtat e tij kushtetuese”, tha presidenti i Harvardit, Alan Garber në një deklaratë. Administrata ngriu shpejt disa miliardë dollarë fonde federale për shkollën Ivy League.
Shtëpia e Bardhë kërkoi ndryshime në programet e diversitetit, barazisë dhe përfshirjes së Harvardit; ndalimi i maskave në protestat e kampusit dhe reformat për punësimin dhe pranimet e bazuara në merita. Ajo donte të reduktonte pushtetin e mbajtur nga fakultetet dhe administratorët.
Vendimi i Harvardit mund të krijojë një precedent që institucionet e tjera të arsimit të lartë të ndjekin shembullin. Por Universiteti Columbia rishikoi menjëherë kurrikulën e tij në Lindjen e Mesme. Rezistenca dhe nënshtrimi ndaj politikave të Trumpit po luhet gjithashtu në industrinë ligjore.
Dy firma të mëdha, Jenner & Block dhe ËilmerHale kanë paditur administratën për të sfiduar urdhrat ekzekutivë të Trump që synojnë ata dhe klientët e tyre. Ata akuzojnë qeverinë për përdorimin e urdhrave ekzekutivë antikushtetues për të ndëshkuar ose për të ftohur fjalimin që nuk i pëlqen.
Përjashtimi i gazetarëve nga administrata bëri që "Associated Press" ta çonte çështjen e saj në gjykata pasi gazetarëve të saj u ndaluan nga pishina e udhëtimit në Air Force One dhe ngjarjeve në Zyrën Ovale për shkak të refuzimit të televizionit të lajmeve dhe agjencisë fotografike për të ndjekur shembullin e Trump për riemërimin e Gjirit të Meksikës. Një gjykatës federal javën e kaluar e cilësoi ndëshkimin e AP-së nga Shtëpia e Bardhë si jokushtetues.
Sfida e radhës e Trump për sundimin e ligjit me gjasë do të jetë të martën në seancën e fundit të çështjes së Abrego Garcia, i cili u zgjodh nga rrugët e Maryland-it periferik dhe u dërgua në mega-burgun e El Salvadorit.
Departamenti i Drejtësisë i është përgjigjur urdhrave të një gjyqtari federal për të detajuar përpjekjet e përditshme për ta rikthyer atë me sfida ndaj autoritetit të gjykatës. Joseph Mazzara, një avokat për Departamentin e Sigurisë Kombëtare, tha në një deklaratë të hënën se agjencia "nuk ka autoritet të nxjerrë me forcë një të huaj nga kujdestaria e brendshme e një kombi të huaj sovran".
Kjo pasoi deklaratën e Bukeles pak orë përpara se të sugjeronte bashkëpunim me Shtëpinë e Bardhë. "Si mund të kontrabandoj një terrorist në Shtetet e Bashkuara? Nuk e bëj - nuk kam fuqi ta kthej atë në Shtetet e Bashkuara", tha presidenti Salvadoran.
Përgjigja e administratës tregon se nuk po bën asgjë për të rikthyer Abrego Garcia. Duket si një përpjekje tjetër për t'iu shmangur autoritetit të gjyqësorit. Në këtë dhe në shumë fronte të tjera, ndjenja e një përplasjeje kushtetuese që po vjen është e pamundur të injorohet./ Përshtati "Pamfleti" nga "CNN"
Lini një Përgjigje