FLASH
Shkruar nga Pamfleti
Çfarë do të ndodhë pasi të ketë marrë fund armëpushimi mes Izraelit dhe Gazës?!
Ishin momente të rralla paqeje pas javësh agonie. Dhjetra izraelitë, të mbajtur në robëri për shtatë javë, janë ribashkuar me familjet e tyre gjatë ditëve të fundit. Një ndalesë e shkurtër në luftën e Gazës i ka lejuar palestinezët të dalin nga strehimoret e tyre dhe të kërkojnë ushqim e karburant, të kërkojnë të afërmit e humbur dhe të shohin atë që ka mbetur nga shtëpitë e tyre.
Megjithatë, këto momente kishin dhe të keqen e tyre: shumica e pengjeve nuk janë liruar dhe shumica e palestinezëve që u kthyen në shtëpi gjetën vetëm rrënoja. Kjo do të thotë se ‘liria’ e tyre do të jenë jetëshkurtër. Armëpushimi mund të zgjatet edhe disa ditë, por do të përfundojë një ditë dhe luftimet që vijnë më pas mund të jenë më të këqija se sa më parë.
Kabineti i Izraelit miratoi marrëveshjen e pengjeve më 22 nëntor pas orëve debati dhe javësh negociatash indirekte me Hamasin. Dita e parë shkoi sipas planit. Të dyja palët ndaluan luftën në mëngjesin e 24 nëntorit. Atë pasdite Hamasi liroi 13 pengje izraelitë, të moshës nga një vajzë dyvjeçare në një grua 85-vjeçare dhe 11 të huaj të tjerë nga Tajlanda dhe Filipinet. Izraeli liroi 39 të burgosur palestinezë nga burgjet e tij, gjithashtu gra dhe fëmijë.
Nëse dita e parë ishte e qetë, megjithatë, e dyta ishte gjithçka tjetër veç qetësisë. Hamasi vonoi lirimin e pengjeve me orë të tëra, duke pretenduar se Izraeli kishte dështuar të respektonte paktin. Izraeli kishte për qëllim të lejonte 200 kamionë me ndihma humanitare në ditë për të hyrë në Gaza, çdo ditë gjatë armëpushimit. Vetëm 137 ia dolën të futen në ditën e parë. Por pas ndërmjetësimit të Katarit, i cili ndihmoi ndërmjetësimin e marrëveshjes, shkëmbimi vazhdoi.
Armëpushimi mund të zgjatet. Pas përfundimit të marrëveshjes katër-ditore, çdo dhjetë pengje të liruar nga Hamasi do të blejnë edhe 24 orë të tjera qetësie. Zyrtarët egjiptianë thonë se kanë marrë "sinjale pozitive" për zgjatjen e paqes, megjithëse as Izraeli dhe as Hamasi nuk kanë konfirmuar asgjë.
Hamasi ka interesa të dukshme për ta zgjatur paqen. Një armëpushim më i gjatë do t'u jepte kohë komandantëve ushtarakë të grupit për t'u rigrupuar dhe përgatitur, si për të sulmuar trupat izraelite të vendosura në pjesën veriore të Gazës, ashtu edhe për të mbrojtur Jugun, aty ku ushtria izraelite nuk ka bërë ende një inkursion të madh. Kjo do të çonte gjithashtu në më shumë presion ndaj Izraelit për të mos rifilluar luftimet. Familjet e pengjeve do të dëshironin që marrëveshja të zgjatej. Këtë do të bënte edhe presidenti i Amerikës, Joe Biden, i cili thotë se qëllimi i tij është "të mbajë këtë pauzë përtej së nesërmes".
Megjithatë, në një moment, Hamasit do t'i mbarojë pengjet që është i gatshëm t'i lirojë në këtë raund negociatash. Ndoshta do të mbajë si robër ushtarët, ashtu edhe burrat izraelitë, me shpresën e pamundur për të arritur një marrëveshje më të madhe që përfshin një armëpushim të përhershëm dhe lirimin e shumë të burgosurve palestinezë.
Kur armëpushimit t'i vijë fundi i pashmangshëm, Izraeli do të rifillojë luftën kundër Hamasit. Duke folur nga Gaza më 26 nëntor, Netanyahu, kryeministri i Izraelit, tha: "Ne kemi tre qëllime për këtë luftë: eliminimin e Hamasit, kthimin e të gjithë pengjeve tona dhe sigurimin që Gaza të mos bëhet më një kërcënim për Shtetin e Izraelit. Do të vazhdojmë deri në fund, deri në fitore. Asgjë nuk do të na ndalojë.”
Në raundin tjetër të luftimeve, trupat izraelite do të vazhdojnë të pastrojnë rrënojat e Gazës veriore për të hyrë në tunele. Po ashtu ata janë në dilemë se si do të veprojnë në Jug. Izraelitët nuk mund të dërgojnë lehtësisht njësi të blinduara për të “zaptuar” zonën, siç bënë në veri, sepse ajo është e mbushur me civilë të zhvendosur nga veriu.
Në vend të kësaj, ata mund të përpiqen ta futen pak e pak, duke filluar ndoshta me qytetin qendror të Khan Younis. Por edhe kjo është e mbushur me rrezik. Civilët do të duhet të zgjedhin midis grumbullimit në një brez të shkretë plazhi dhe fshehjes në shtëpitë e tyre ose strehimore të improvizuara; të dyja mund të kenë rezultate të tmerrshme. Lufta në zonat e populluara do të jetë gjithashtu më e rrezikshme për trupat izraelite.
Është e vështirë të vlerësohet fuqia e Hamasit – shumica e luftëtarëve të tij mendohet se janë të ngujuar në tunele – por oficerët izraelitë thonë se gati gjysma e njësive të tij kanë pësuar humbje serioze. Më 26 nëntor Hamasi konfirmoi se Ahmed al-Ghandour, kreu i brigadës së tij veriore, ishte vrarë më herët në luftë. Anëtari i këshillit ushtarak dhe kreu i një prej pesë komandave rajonale të tij, ai është një nga militantët e rangut më të lartë që dihet se ka vdekur që nga 7 tetori. Megjithatë, Hamasi vështirë se është afër dorëzimit dhe padyshim që do të luftojë më fort në jug, duke e kthyer atë në qëndresën e fundit.
E gjithë kjo e bën Amerikën nervoze. Zoti Biden ende nuk ka bërë thirrje për një armëpushim, por ekipi i tij është i shqetësuar për planin e Izraelit për një ofensivë të madhe në jug. “E kam inkurajuar kryeministrin që të fokusohet në përpjekjen për të reduktuar numrin e viktimave ndërkohë që po përpiqet të eliminojë Hamasin, që është një objektiv legjitim”, tha ai në ditën e parë të armëpushimit.
Amerika do të donte që Izraeli të ndalonte aksionin e tij në jug, veçanërisht pasi Netanyahu nuk ka asnjë plan për atë që ndodh në Gaza pas luftës. Ajo mund të nxisë Izraelin të vazhdojë ofensivën e tij në veri dhe ta mbajë jugun të mbyllur, tani për tani, me një fluks të zgjeruar të ndihmave humanitare nëpërmjet Egjiptit. Antony Blinken, Sekretari i Shtetit, mund të vizitojë rajonin përsëri këtë javë. Kështu do të bëjë edhe Emmanuel Macron, presidenti francez, i cili ka bërë thirrje për një armëpushim të qëndrueshëm.
Nëse Amerika i bën presion Izraelit të frenohet, ajo mund t'u kursejë 2.2 milionë banorëve të Gazës një raund tjetër luftimesh dhe zhvendosjesh. Por gjithashtu do t'i lërë ata në një enklavë të dëshpëruar edhe më të vogël se ajo ku jetonin më parë, nën një regjim pjesërisht të shpërbërë të Hamasit. /Përshtati “Pamfleti” nga “The Economist”
Lini një Përgjigje