
Presidenti kinez Xi Jinping paralajmëroi se bota po përballet me një zgjedhje midis paqes dhe luftës, ndërsa u mbajt parada më e madhe ushtarake të vendit të tij, ku Xi ishte i shoqëruar nga Vladimir Putin i Rusisë dhe Kim Jong Un i Koresë së Veriut.
Eventi madhështor për të shënuar 80 vjetorin e disfatës së Japonisë në fund të Luftës së Dytë Botërore është shmangur kryesisht nga udhëheqësit perëndimorë, me Putinin dhe Kimin, të përjashtuar në Perëndim për shkak të luftës në Ukrainë dhe ambicieve bërthamore të Kimit.
"Sot, njerëzimi përballet me zgjedhjen midis paqes ose luftës, dialogut ose përballjes, fitores për të dyja palët ose shumës zero", tha Xi para një turme prej më shumë se 50,000 spektatorësh në Sheshin Tiananmen, duke shtuar se populli kinez "qëndron fort në anën e duhur të historisë".
Duke udhëtuar në një limuzinë të hapur, Xi inspektoi më pas trupat dhe pajisjet ushtarake të teknologjisë së fundit, të tilla si raketa, tanke dhe dronë të ekspozuar.
Helikopterë që mbanin flamuj të mëdhenj dhe avionë luftarakë fluturuan në formacion sipër gjatë shfaqjes 70-minutëshe të mbushur me simbolikë dhe propagandë, e cila kulmoi me lëshimin e 80,000 pëllumbave të paqes dhe tullumbaceve shumëngjyrëshe.
I veshur me një kostum në stilin e atyre që mbante veshur ish-udhëheqësi Mao Ce Dun, Xi më parë përshëndeti më shumë se 20 udhëheqës në tapetin e kuq, përfshirë presidentin indonezian Prabowo Subianto, i cili bëri një paraqitje surprizë pavarësisht protestave të përhapura në vend. Gruaja e Xi-së, Peng Liyuan, u dëgjohej duke u thënë disa prej të ftuarve në anglisht "Kënaqësi që ju njoh" dhe "Mirë se vini në Kinë".
I ulur midis Putinit dhe Kim-it, Xi nisi vazhdimisht biseda me të dy udhëheqësit në galerinë e vëzhgimit, ndërsa trupa dhe materiale parakaluan para tyre.
"Ju lutem, jepini përshëndetjet e mia më të ngrohta Vladimir Putinit dhe Kim Jong Unit, ndërsa komplotoni kundër Shteteve të Bashkuara të Amerikës", tha Trump në një postim në Truth Social, ndërsa nisi eventi. Ai gjithashtu theksoi rolin e SHBA-së në ndihmën e Kinës për të siguruar lirinë e saj nga Japonia.
Trump u kishte thënë më parë gazetarëve se nuk e shihte paradën si një sfidë ndaj Shteteve të Bashkuara. Zëdhënësi më i lartë i qeverisë japoneze nuk pranoi të komentonte mbi paradën, duke shtuar se dy ekonomitë kryesore të Azisë po ndërtonin "marrëdhënie konstruktive".
Xi e ka cilësuar Luftën e Dytë Botërore si një pikë kthese të madhe në "ringjalljen e madhe të kombit kinez", në të cilën ai kapërceu poshtërimin e pushtimit të Japonisë për t'u bërë një fuqi e fuqishme ekonomike dhe gjeopolitike.
Më herët këtë javë, Xi zbuloi vizionin e tij për një rend të ri global në një samit rajonal të sigurisë, duke bërë thirrje për unitet kundër "hegemonizmit dhe politikës së pushtetit", një goditje e fshehur paksa ndaj rivalit të tij përtej Oqeanit Paqësor.
“Xi ndihet i bindur se situata ka ndryshuar. Është Kina ajo që është përsëri në vendin e shoferit tani”, tha Wen-Ti Sung, bashkëpunëtor në Qendrën Globale të Kinës të Këshillit Atlantik, me seli në Tajvan.
"Ka qenë unilateralizëm Trumpian dhe jo diplomaci luftëtar-ujk e Kinës kur njerëzit flasin për burimin kryesor të pasigurisë në sistemin ndërkombëtar", shtoi ai.
Përtej pompozitetit, analistët po vëzhgojnë nëse Xi, Putin dhe Kim mund të sinjalizojnë marrëdhënie më të ngushta mbrojtëse pas një pakti të nënshkruar nga Rusia dhe Koreja e Veriut në qershor 2024, dhe një aleancë të ngjashme midis Pekinit dhe Phenianit, një rezultat që mund të ndryshojë llogaritjet ushtarake në rajonin e Azi-Paqësorit.
Putini e ka shfrytëzuar tashmë këtë rast për të nënshkruar marrëveshje më të thella energjetike me Kinën, ndërsa takimi i ka dhënë Kimit një mundësi për të fituar mbështetje të nënkuptuar për armët e tij bërthamore të ndaluara.
Kim, duke debutuar në ngjarjen e tij të parë të madhe shumëpalëshe, u bë i pari koreano-verior që mori pjesë në një paradë ushtarake kineze në 66 vjet.
Ai udhëtoi për në Pekin me vajzën e tij Ju Ae , të cilën inteligjenca e Koresë së Jugut e konsideron pasardhësen e tij më të mundshme, megjithëse ajo nuk u pa përkrah tij në paradë.
Gjatë dy viteve të fundit, më shumë se një duzinë gjeneralësh, shumë prej tyre dikur të afërt me Xi-në, janë spastruar nga Ushtria Çlirimtare Popullore në një goditje të gjerë kundër korrupsionit.
“Parada i lejon Xi-t të përqendrojë vëmendjen e botës në hapat e tij mbresëlënës në modernizimin e pajisjeve të saj ushtarake, ndërsa lë në hije sfidat kokëforta që prekin PLA-në, veçanërisht spastrimet e vazhdueshme që po ndodhin në radhët e oficerëve të saj më të lartë”, tha Jon Czin, një analist i politikës së jashtme në Institutin Brookings, një organizatë kërkimore me seli në SHBA.
Parada nuk kishte për qëllim vetëm projektimin e fuqisë së Kinës në botën e jashtme, por edhe nxitjen e frymës patriotike në vend, thanë analistët.
Në fjalimin e tij kryesor, Xi e quajti ringjalljen e kombit kinez "të pandalshme". Nëpunësve civilë në të gjithë vendin u është ngarkuar detyra të ndjekin paradën dhe të shkruajnë reflektimet e tyre, tha njëri prej tyre për Reuters.
Asgjë nuk u la në dorë të rastësisë për takimin historik.
Rrugët dhe shkollat kryesore u mbyllën në Pekin për paradën, kulminacioni i javëve të tëra përgatitjesh të kujdesshme për sigurinë dhe provave të mesnatës.
Qeveritë lokale në të gjithë vendin mobilizuan dhjetëra mijëra vullnetarë dhe anëtarë të Partisë Komuniste për të monitoruar për çdo shenjë trazirash të mundshme rreth paradës, tregojnë vlerësimet e bazuara në njoftimet e rekrutimit online. /Përshtatur nga Reuters/
Lini një Përgjigje