FLASH
Shkruar nga Pamfleti
Anastasi u bë murg në Manastirin e Shenjtë të Asomatës - Petraki (1.8.1960). Më pas u shugurua Hierodeakon, Plak me detyrën e Arkimandritit, Titullar ipeshkëv Andrusse për postin organik të Drejtorit të Përgjithshëm të "Ministrisë Apostolike të Kishës së Greqisë".
Në Katedralen Metropolitane të Athinës do të mbahet një pelegrinazh popullor në nderim të Kryepeshkopit të Kishës Orthodhokse Autoqefale të Shqipërisë, Anastas Janullatos, i cili u nda nga jeta në orët e para të ditës së sotme në moshën 96 vjeçare, pas rreth 3 javësh shtrimi në spitalin “Evangelismos”.
Transferimi i trupit pritet të bëhet ndoshta sonte, shkruan Protothema, sipas të cilës ende nuk janë përcaktuar detajet lidhur me ceremoninë, e cila pritet të zgjasë deri të hënën.
Kryepeshkopi Anastas, në ditët e fundit të 2024 u shtrua në spitalin “Hygeia” në Tiranë me një virus sezonal.
Gjendja e tij shëndetësore u përkeqësua në ditët në vijim, për shkak të gjakderdhjes gastrike. Për këtë arsye, ai duhej të transportohej nga Tirana në Athinë në datën 3 janar me një avion C-27J, i cili u vu në dispozicion nga Forcat e Armatosura, pas kërkesës së Qendrës Kombëtare të Asistencës së Menjëhershme (ECA).
Kryepeshkopi u shtrua në spitalin “Evangelismos”, ku pak ditë më vonë gjendja e tij u përkeqësua me shpejtësi dhe u intubua. Megjithatë, shëndeti i tij ishte mjaft i rënduar dhe pas disa ditësh shtrimi në spital, kryepeshkopin e Shqipërisë Anastas u shua.
Kush ishte Kryepeshkopi i Shqipërisë Anastas?
I lindur më 4 nëntor 1929 në Pire, Anastasios Giannoulatos ishte kreu i Kishës Ortodokse të Shqipërisë.
Teologu, klerik, shkrimtar, profesor emeritus i Universitetit Kombëtar dhe Kapodistrian të Athinës, anëtar nderi i Akademisë së Athinës, Kryepeshkopi i Tiranës, Durrësit dhe i gjithë Shqipërisë, Anastasi lë pas një trashëgimi të pasur ndërsa në vitin 2000 u nominua për Çmimi Nobel për Paqe.
I diplomuar me nderime në Gjimnazin e 2-të të Djemve të Athinës, ai studioi në Shkollën Teologjike të Universitetit Kombëtar dhe Kapodistrian të Athinës për të marrë diplomën në vitin 1952, gjithashtu me rezultate të shkëlqyera, duke arritur rezultatin më të lartë të një të diplomuari në Shkollën Teologjike të Athinës – 9.53.
Ai vazhdoi studimet pasuniversitare për Fe, Etnologji, Misionare, Studime Afrikane, në Universitetet e Hamburgut dhe Marburgut, Gjermani (1965-69), si studiues i Fondacionit gjerman Alexander von Humboldt.
U dha titulli Doktor i Shkollës Teologjike të Universitetit të Athinës. Gjatë shërbimit ushtarak (1952-54) studioi në Shkollat e Oficerëve Rezervë të Sirosit dhe Shkollat e Transferimit të Haidarit, në të cilat u gradua dhe u bë “Kryetar Shkolle”.
Ai u emërua profesor i jashtëzakonshëm i Historisë së Feve në Universitetin e Athinës, emërohet Drejtor i Departamentit të Fesë dhe Sociologjisë (1983-1986) dhe nga viti 1976 profesor i rregullt dhe dekan i Shkollës Teologjike të Universitetit të Athinës (1983-1987) , nga i cili u largua në vitin 1997 si Profesor Emeritus, duke pasur një zhvillim të rëndësishëm punë shkencore.
Në Greqi, ai fillimisht shërbeu si teolog laik dhe punoi në fusha të ndryshme të misionit të brendshëm - predikim, shkrim artikujsh të krishterë, katekizime, organizim të rretheve të studimit të Biblës, kampe rinore dhe studentore.
Ai u aktivizua fuqishëm në organizatat rinore ortodokse dhe në vitin 1959 themeloi revistën e parë misionare në Greqi me titull “Porethentes”.
Kisha dhe shërbesa shoqërore
Anastasi u bë murg në Manastirin e Shenjtë të Asomatës - Petraki (1.8.1960). Më pas u shugurua Hierodeakon, Plak me detyrën e Arkimandritit, Titullar ipeshkëv Andrusse për postin organik të Drejtorit të Përgjithshëm të "Ministrisë Apostolike të Kishës së Greqisë".
Nga posti i Drejtorit të Përgjithshëm të “Shërbesës Apostolike”, ai promovoi programe të ndryshme teologjike, arsimore, ndërtimore dhe botuese të Kishës.
Me urdhër të Sinodit të Shenjtë të Kishës së Greqisë, ai shkroi tre ndihma katetike për mësuesit në shkollat e mesme katektike të Kishës së Greqisë.
Gjatë studimeve në Gjermani, ai u shërbeu punëtorëve dhe studentëve grekë.
Ai ka qenë gjithmonë pranë të rinjve dhe veçanërisht studentëve, duke u shërbyer atyre.
Anastasi në Shqipëri
Vepra kishtare e Anastasit arrin kulmin me misionin e kërkuar prej tij nga Patriarkana Ekumenike për restaurimin nga rrënojat e Kishës Ortodokse Autoqefale të Shqipërisë, e cila ishte shembur pas 46 vitesh persekutimi nën të vetmin “shtetin ateist” në botë.
Fillimisht punoi si ekzark patriarkal (janar 1991 – qershor 1992). U ngrit në Mitropolit të Androusse (gusht 1991 – qershor 1992) dhe u zgjodh Kryepeshkop i Tiranës dhe i gjithë Shqipërisë (24 qershor 1992).
Në mes të vështirësive të mëdha, ai arriti të rindërtojë nga themelet Kishën Autoqefale të Shqipërisë dhe formoi një Kartë të re (2006).
Me një Marrëveshje zyrtare me Qeverinë e Shqipërisë, e cila u bë ligj në vitin 2009, u përcaktuan marrëdhëniet kishë-shtet. U formuan mbi 400 famulli. Themeloi Shkollën (Akademinë) Teologjiko-Prifterore “Anastasis” në Durrës në vitin 1992, Liceun Kishtar “Timios Stavros” në Argyrokastro dhe Sukth-Durrahi si dhe Shkollën e Muzikës Bizantine në Tiranë.
Ai përgatiti dhe shuguroi 168 klerikë të rinj. Ai themeloi qendra rinore në qytete të ndryshme. Ai u kujdes për punën e përkthimit, botimin e librave liturgjikë e fetarë. Ai rekomandoi Shërbimin Teknik të Kishës dhe u kujdes për rindërtimin e 150 kishave të reja, restauroi 60 kisha e manastire-monumente kulturore dhe riparoi 160 kisha dhe 70 ndërtesa kishash për shkolla, qendra rinore, qendra shëndetësore, bujtina, punishte, qendra komunitare për të varfërit etj, gjithsej 450 ndërtesa. Ai zhvilloi kujdesin bamirës të Kishës, duke shpërndarë qindra ton ushqime, veshje, ilaçe.
Krahas rikonstituimit të Kishës Ortodokse, ai zhvilloi programe pioniere në fushën e arsimit, shëndetësisë, mirëqenies sociale, zhvillimit rural, kulturës dhe ekologjisë. Ai themeloi Klinikën Ortodokse "Evangelismos" (Qendra Mjekësore Diagnostike) me 24 specialitete dhe tre poliklinika në qytete të tjera, gjithashtu Institutin e Formimit Profesional, me gjashtë specialitete në Tiranë dhe katër specialitete në Argjirokastër, i cili funksionoi në vitet 1998-2008 dhe u përmirësua më pas; në Kolegjin Universitar “Logos”.
Gjatë periudhës 2013 – 2019 janë ndërtuar tre projekte hidroelektrike me kapacitet total 19 MË (Librazhd, Llengë, Sllabinjë), të cilët kontribuojnë në forcimin e infrastrukturës së vendit dhe kanë një qëllim të qartë social. Me të ardhurat e tyre, Kisha Orthodhokse Autoqefale e Shqipërisë do të vazhdojë përpjekjet shpirtërore, bamirëse dhe edukative. Pas shlyerjes së kredive, një përqindje do të ndahet për kishat ortodokse më të varfra.
Me gjithë këto iniciativa mijëra njerëz u punësuan, u krijuan projekte serioze të infrastrukturës sociale dhe Kisha Ortodokse e Shqipërisë u shfaq si një faktor i fuqishëm shpirtëror dhe zhvillimor.
Kryepeshkopi ishte gjithashtu një anëtar themelues dhe herë pas here President i Shoqërisë Biblike Ndërfetare të Shqipërisë dhe Këshillit Ndërfetar të Shqipërisë, i cili u nderua nga Presidenti i Republikës me çmimin më të lartë "Nderi i Kombit" (2021).
Në krizën e Kosovës (1999) ai organizoi një program shumë të gjerë humanitar, i cili ndihmoi rreth 33,000 refugjatë në pjesë të ndryshme të Shqipërisë. /Përgatiti Pamfleti/
Lini një Përgjigje